Verhalen boegbeelden

Missionaris zuster Willy van MerWie: zuster Willy van Mer
Werkt: missionaris (Missiezusters Catechisten van het Heilig Hart)
Waar: Baba, Kameroen)
Bijdrage WNM: vakantieverlof

Ze moest in oktober Kameroen uit vluchten waar ze op dat moment alweer vijftien jaar werkte: zuster Willy van Mer. Toen de Missiezuster Catechisten van het Heilig Hart hoorde dat opstandelingen haar wilden ontvoeren en losgeld wilden vragen voor haar vrijlating, besloot ze met haar medezusters voor enkele maanden naar huis te gaan.  Met pijn in haar hart verliet zij de kliniek in Baba . Na bijna vijftig jaar als missionaris gewerkt te hebben in Afrika is zij plotseling een vluchteling met een reistas.

Het is vooral sinds 2016 onrustig in Kameroen. Het Engelstalige deel wil zich afsplitsen van het Franstalige. Dat gaat steeds vaker gepaard met zwaar geweld. ‘We hoorden schieten en zijn snel naar binnen gegaan,’ vertelt zuster Willy. Zij had in Baba een huis vol zwangere vrouwen die bijna uitgerekend waren. Met hun dikke buiken moesten zij onder de bedden schuilen. In korte tijd zijn daarop een seminarist, een jonge Mill Hill-missionaris en een Amerikaanse Baptistenpastor vermoord.

‘In al die jaren dat ik werk heb ik dit nog niet meegemaakt. Nu ben ik een vluchteling met een tas.’
Zuster Willy van Mer

Zuster Willy kwam in 2003 naar Kameroen, nadat zij vele jaren in andere Afrikaanse landen had gewerkt. Ze heeft een dubbele roeping; zij is religieus en verpleegkundige. Met een medezusters kwam zij in het zuidoosten terecht bij de pygmeeën en zij moesten letterlijk de bush in. Het kostte de zusters behoorlijk wat overtuigingskracht om de kinderen te kunnen vaccineren tegen ziektes als DTP, polio en meningitis. Na anderhalf jaar werd zij door haar congregatie naar het noordwesten van Kameroen gestuurd. In Baba runt zuster Willy de kliniek, waar inmiddels professionele lokale krachten werken. Zij organiseert de verpleeg- en kraamafdeling, maakt de roosters, controleert de boeken, doet consultaties en bij gecompliceerde bevallingen wordt steeds haar hulp ingeroepen. 

Licht uit
Dan zijn er nog de projecten waar zuster Willy zorg voor draagt. Dankzij de steun van de parochie Kerkdriel liggen er tien zonnepanelen op het dak van de kliniek, zodat er voldoende stroom is voor operaties, echografieën en licht tijdens de bevallingen. ‘Het was meer dan eens voorgekomen dat het licht uitviel tijdens een bevalling.’ Gelukkig behoort dat tot het verleden.
Geld voor een hekwerk rond de kliniek kreeg zij ook bijeen dankzij de jaarlijkse inzameling voor de missionarissen tijdens de kermis in haar geboortedorp. ‘Er liep van alles zomaar binnen. Van een geit tot halvegaren.’ Nu kan niemand zomaar binnenkomen, wat goed is in deze onrustige tijden.
‘In al die jaren dat ik werk heb ik dit nog niet meegemaakt. Nu ben ik een vluchteling met een tas.’ Zuster Willy wacht op het moment dat zij terug kan gaan naar Kameroen en weer de handen uit de mouwen kan steken in de kliniek.

Missionair werker Jet NautaWie: Jet Nauta
Werkt bij: Sipaz (Servicio Internacional para la Paz)
Waar: San Cristobal de las Casas, Mexico
Bijdrage WNM: uitzending 

Geraakt door de barre omstandigheden waaronder de Mayabevolking nog steeds leeft besloot Jet zich voor hen in te zetten. ‘Internationale solidariteit is hard nodig om onrecht te bestrijden,’ weet de van oorsprong Amsterdamse. Daarom werkt Jet bij de vredesorganisatie Sipaz (Servicio Internacional para la Paz) in San Cristobal de las Casas in de zuidelijke deelstaat Chiapas. Het is een van de armste gebieden in Mexico, maar met zeer rijke bodemschatten. Jet is uitgezonden door de parochie H. Laurentius in Hoogkarspel met financiële steun van de Week Nederlandse Missionaris.

Sipaz maakt zich sterk voor de inheemse bevolking, begeleidt kwetsbare groepen, stuurt waarnemers naar de gebieden zodat de Mayabewoners veilig zijn. Want zij wonen op land dat interessant is voor overheden en grote organisaties vanwege de bodemschatten die er liggen. De Maya’s worden bedreigd, van hun land verjaagd, ontvoerd of, nog erger, vermoord. Jet: ‘We zijn aanwezig bij situaties waar de kans aanwezig is dat het geweld escaleert zoals bij demonstraties, bedevaarten en andere bijeenkomsten. Wij zoeken ook mensen op in de inheemse dorpen die door geweld op de vlucht zijn geslagen en nu in de bergen onder een zeiltje bivakkeren.’ En dat brengen Jet en haar collega’s internationaal onder de aandacht.

Basisgroepen
In de strijd worden zij gesteund door het bisdom en de parochies. Sipaz werkt samen met de basisgroepen van de katholieke kerk. Via verschillende eigen media informeren Jet en haar collega’s over de situatie in het zuiden van Mexico. ‘Wij geven in de gemeenschappen workshops over onderwerpen zoals het oplossen van conflicten. Mensen kunnen dan zelf werken aan een duurzame vrede,’ vertelt Jet. ‘De inheemse bevolking organiseert zich voor het behoud van hun leefgebied en moeder aarde. We erven de wereld niet van onze ouders, maar lenen deze van onze kinderen.’

Emancipatie
Daarnaast werkt Jet met de inheemse vrouwen in het vrouwennetwerk in het bisdom. Vertegenwoordigsters komen vier keer per jaar bijeen voor een vormingsweekend. Deze 130 vrouwen vertegenwoordigen een veelvoud van vrouwen uit het hele bisdom. ‘Samen lezen zij de Bijbel met de ogen, gedachten en het hart van de vrouw,’ vertelt Jet. Het zorgt voor een kijk op de eigen situatie en voor emancipatie van de vrouwen. ‘Zij zijn ook geschapen naar het evenbeeld van God en ook zij hebben rechten, net als de man, en hun stem mogen zij laten horen en daarvoor mogen zij strijden.’ Met dit werk worden 75.000 vrouwen in zo’n 3.000 dorpen bereikt tot in de meest afgelegen gebieden. Vrouwen die nu in hun dorpsraad hun mening geven, die nu als leider in de gemeenschappen worden gekozen, die hun stem laten horen en samen met de mannen de toekomst bepalen.